|
Earst in lyts gronologysk oersjoch.
Juny 2008
It begun yn juny 2008 sa moai. De Bok tsjinnet út namme fan PvdA, CDA en FNP by de behanneling fan de maitiidsnota in moasje yn wêryn it kolleezje oproppen wurdt om mei in plan foar ynfiering fan Fryske plaknammen te kommen en derby in begrutting fan de kosten te meitsjen.
Yn it ferslach is ek te lêzen: Franeker moat fansels Franeker bliuwe en mei rjocht.
Novimber 2008
Yn novimber 2008 wurdt in stik oan de riedskommisje foarlein mei dêryn in tal fragen.
It die bliken dat de fraksje fan it CDA foar syn beurt praat hie. Op ‘e ledegearkomste yn “Tzummarum” hadden een paar leden raar goed gespuid over het teruggeven van de oorspronkelijke namen aan de dorpen in onze gemeente.
De fraksje gong om. Der moast no earst mar in ûndersyk nei it draachflak komme. Doarpsbelangen, bedriuwen en ferienings soe frege wurde nei harren miening.
Fierder gong it it CDA allinnich noch om de nammen fan de doarpen, de namme fan de stêd en de gemeente wie nicht im frage.
De foarsitter fan de kommisjegearkomste fettet de diskusje gear: in hiele lytse mearderheid wol it draachflak ûndersykje, Frjentsjer moat Franeker bliuwe.
Febrewaris 2009
Yn febrewaris 2009 freget it kolleezje de rie om in budzjet fan € 10.000 foar it hâlden fan in ûndersyk nei it draachflak foar de ynfiering fan Fryske plaknammen.
Der ûntstiet in folsleine patstelling as bliken docht dat de mearderheid fan de Rie tsjin it útstel fan it kolleezje is om de Hanzehogeschool yn te skeakeljen by it hâlden fan in draachflakûndersyk.
Juny 2009
It kolleezje freget de riedskommisje wat der no presys barre moat.
De kommisje wol in referindum. Oer de te stellen fraach/fragen ûntstiet op ‘e nij ûndúdlikens.
Giet om de plaknammen yn de hiele gemeente, kinne sawol de ynwenners fan de stêd as fan ‘e doarpen harren jilde litte oangeande de namme fan stêd en doarp?
Jannewaris 2010
Foarsitter,
It mei eltsenien dúdlik wêze dat de FNP de Fryske nammen werom jaan wol oan stêd en doarpen yn ús gemeente.
It foar ús ferrassende inisjatyf fan de PvdA yn juny 2008 dat in moasje oplevere wêryn it kolleezje oproppen waard om mei in plan foar ynfiering fan de Fryske plaknammen te kommen en in begrutting fan de kosten te meitsjen, ûnderskreaunen wy fan herte.
Yn novimber 2008 ferwurde Jan Hiemstra it FNP stânpunt:
Wy tinke dat troch it brûken fan Frysktalige nammen selsbewustens útstriele wurdt. Wy tinke, krekt as de bewenners fan Wales, ús regio te fersterkjen troch ús eigen nammen wer ta de nammen te meitsjen.
Koartsein in fersterking fan de eigen identiteit.
De diskusje oer it brûken fan de Fryske namme hat yn kommisje en rie hjir en dêr emoasjes oproppen. En sa as sa faak, de saak waard der net dúdliker mei.
In referindum hie om ús net hoecht, mar om dochs ta in útdragen saak te kommen hawwe wy der mei ynstimd om in referindum te hâlden.
No is it dan safier. Foar ús leit in stik dat liede moat ta it hâlden fan in referindum tagelyk mei de ferkiezings op 3 maart.
In stik dat it mei rjocht it resultaat wêze kin fan de diskusje dy’t der oan foarôf gongen is.
Ûndúdlik en ratteljend oan alle kanten.
Oan trije punten wol ik yn it bysûnder omtinken jaan.
1. Foarljochting
Foar ús is de taak fan de gemeente om op in goede objektive wize foarljochting te jaan oer de fraachpunten dert troch de kiezer/boarger in antwurd op jûn wurde moat.
De arguminten foar en de arguminten tsjin moatte op in saaklike wize nei foaren brocht wurde.
Ek moat op foarhân dúdlik wêze wat de gefolgen binne fan it brûken fan de Fryske plaknammen.
Fansels wolle wy ek ynsjoch yn de wize fan ynformearjen fan de boarger.
It liket der op dat it gearstallen fan it foarljochtingsmateriaal no noch yn sân hasten moat.
In minne saak. Dit hie dochs folle earder moatten. Dan hienen wy der ek noch wat fan sizze kinnen. Dy kâns wurdt ús no ûntnommen.
In referindum kin yn ús eagen hâlden wurde ûnder alle kiesgerjochtigden sûnder dat der “burgers en maatschappelijke instellingen” oer te set west ha. As der op in goede wize foarljochting jûn wurdt, is dat net nedich.
Wy binne der dan ek op tsjin om subsydzje te jaan oan aksjegroepen. It subsydzjeplafond is wat ús oanbelanget € 0.
2. De kosten
Dat it trochfieren fan feroarings jild kostet is foar eltsenien dúdlik. Mar hoefolle it no krekt wêze sil, dêr leit in taak foar it kolleezje om dat oan te jaan. Dit stiet al yn de oannommen moasje (juny 2008), en de referindumkommisje hat ek frege mei in begrutting fan de kosten te kommen, en wol foar de riedsgearkomste.
Hjir haw ik dan fuortendaliks ek in tear punt te pakken.
It kolleezje wit net oan te jaan wat de kosten wêze sille.
Yn it kommisjestik fan 28 novimber 2008 stiet in opstelling fan de kosten fan it wizigjen fan de plaknammen fan de doarpen:
| Fêststelle draachflak |
|
€ 10.000 |
| Eksterne foarljochting |
|
€ 15.000 |
| Oanpasse gemeentlike administraasje |
|
€ 25.000 |
| Oanpasse eigen kommunikaasjemateriaal |
|
€ 10.000 |
| Plaknammebuorden ferfange |
|
€ 20.000 |
| ANWB-buorden en –hânwizers ferfange |
|
€ 70.000 |
| Klaims |
|
PM |
| Totale kosten |
|
€ 150.000 |
Der is gjin rekken hâlden mei de subsydzje dy’t de provinsje jout. De gemeente Dantumadiel hat € 20.000 subsydzje krigen.
Der wurdt foarby gongen oan mei in ynfiering yn fazen, in tiidspaad sa’t de Topografyske Wurkgroep Fryslân útstippele hat en liede sil ta it beheinen fan de kosten.
Boppedat sille der yn it ramt fan “Duurzaam veilig” tal fan buorden ferdwine, dat skeelt ek al wer yn ‘e kosten fan it oanpassen fan de ANWB-buorden, sjoch it yn oktober 2008 troch de ôfdieling opstelde kommisjestik.
It is foar ús net te begripen dat it kolleezje in slach yn ‘e loft docht troch op te merken dat hoewol de finansjele konsekwinsjes fan in nammewiziging oer hiel de gemeente net ûndersocht binne, de kosten “een veelvoud zullen zijn van de € 150.000 welke nodig is om de dorpsnamen te wijzigen”.
Wy binne fan miening dat it witten fan de kosten fan it wizigjen fan de plaknammen essinsjeel is, ûnmisber om yn te stimmen mei it hâlden fan in referindum.
Sa as sein, wy fine it in saak fan belang om de plaknammen te feroarjen. Der moat dan ek op in soarchfâldige wize mei omgongen wurde.
Wy wolle net de ferantwurdlikheid drage foar de lekken en brekken. Dêr is it ús te kostber foar. Ynsjoch yn de kosten hearre by in riedstik, hielendal by dit stik.
3. De fraachstelling
De FNP hat ynstimd mei it hâlden fan in breed referindum. De útslach sille wy oernimme.
Yn ús eagen sil it referindum hâlden wurde moatte yn de hiele gemeente ûnder alle kiesgerjochtigden.
Wy fine dat der mear tiid nommen wurde moatten hie foar it formulearjen fan de fraach/fragen en derby in keppeling oan de gefolgen fan in ja.
It liket no foar de riedsleden ek wol in referindum: wolle jo ien fraach .... foar/tsjin.
wolle jo twa fragen ..... foar/tsjin.
Ús konklúzje:
De FNP hat ynstimd mei it hâlden fan in referindum.
Mei it net foldroegen stik dat no foarleit kinne wy net út de fuotten omdat:
1. wy fan betinken binne dat de foarljochting earst goed regele wurde moat.
2. wy ynsjoch yn de kosten hawwe moatte.
3. it mei-inoar iens wêze moatte oer de fraachstelling.
Wy wolle dizze saak dert wy grut belang oan hechtsje net yn sân hasten ôfwurkje.
In referindum kin der komme, mar 3 maart is foar ús te betiid.
Ieuwen lang is de Nederlânske namme brûkt, der kin noch wol in jier by.
|